موقعيت و تاريخچه
روستاي تشوير از توابع بخش مرکزي شهرستان طارم، با مختصات جغرافيايي 49 درجه طول شرقي و 36 درجه و 47 دقيقه عرض شمالي، بر سر راه رودبار به زنجان واقع شده است. اين روستا در جنوب رودخانه قزلاوزن و دامنههاي شمالي کوهستان معروف قاپلانتي، در فاصله 53 کيلومتري غرب منجيل و 90 کيلومتري شمال شرقي زنجان قرار دارد.
اين روستا از شرق و جنوب شرقي به روستاي هندي کندي، از جنوب به کوه رکان، از شمال به روستاي تسکين و کوه قلعه پره و از غرب و شمال غربي به روستاي سرداب و سرخه ديزج محدود ميشود.
روستاي تشوير قدمتي طولاني دارد و از نواحي با اهميت منطقه طارم به شمار ميرود. آثار تاريخي بر جاي مانده در پيرامون روستاي تشوير به دوره ساساني تعلق دارد و نشانگر اهميت اين ناحيه در آن دوران بوده است.
آتشکده تشوير، قلعه و ساير آثار و بناهاي تاريخي اين روستا، قدمت طولاني استقرار جامعه انساني در اين روستا را نشان ميدهد. مردم روستاي تشوير به زبان آذري سخن ميگويند، مسلمان و پيرو مذهب شيعه جعفري هستند.
الگوي معيشت و سکونت
براساس نتايج سرشماري سال 1375، روستا 1196 نفر جمعيت داشته است که در سال 1385 به حدود 1600 نفر رسيده است.
درآمد بيشتر مردم روستاي تشوير، از طريق فعاليتهاي زراعي، دامداري و باغداري تأمين ميشود. عمدهترين محصولات زراعي اين روستا شامل گندم، جو، پنبه، سيبزميني و گوجه فرنگي است.
همچنين عمدهترين محصولات سردرختي و باغي نيز شامل زيتون، انگور و گردو ميباشد. به دليل مراتع خوب و گسترده، دامداري در تشوير رونق دارد و برخي از روستاييان نيز در بخشهاي خدماتي و صنايع دستي اشتغال دارند.
روستاي تشوير در يک ناحيه کوهستاني استقرار يافته و بافت مسکوني متمرکزي دارد. رودخانه قزن اوزن، اراضي حاصلخيز دشتها و مراتع و ارتفاعات قاپلانتي موقعيت مناسبي جهت سکونت و ماندگاري جامعه روستايي فراهم آورده است.
رودخانه قزل اوزن در فاصله 5 کيلومتري اين روستا جريان دارد و يکي از شاخههاي آن نيز به نام اميرآباد از ميان روستا ميگذرد.
واحدهاي مسکوني روستا متأثر از نوع معيشت و فعاليتهاي خانوار روستايي شکل گرفتهاند. هسته اوليه روستاي تشوير در زلزله سال 1369 تخريب گرديده و از بين رفته است و بافت موجود تحت تأثير عوامل توپوگرافي و مسير رودخانه اميرآباد و محور ارتباطي رودبار - زنجان طراحي و بازسازي شده است.
در زلزله مذکور علاوه بر تخريب اکثريت خانههاي قديمي به برخي از آثار تاريخي از جمله حمام قديمي روستا نيز آسيب جدي وارد شده است. غالب واحدهاي مسکوني روستاي تشوير يک طبقه هستند و ديوار يا حصاري در بين واحدهاي مسکوني وجود ندارد، که بيانگر اعتماد متقابل مردم روستا به يکديگر است.
عناصر و فضاهاي خانههاي روستاييان شامل انبار، محل نگهداري علوفه، آغل و نيز حياط و راهرو، همراه با اتاقهاي نشيمن و خواب، مطبخ و تنورخانه است. مصالح به کار رفته در خانههاي قديمي شامل کاهگل، چوب، خشت خام، آجر و سنگ است، در ساخت واحدهاي مسکوني جديد از سيمان، آهن، آجر و گچ استفاده ميشود.
جاذبههاي گردشگري
روستاي تشوير به وسيله کوههاي رکان، قلعه پره و قاپلانتي محصور شده است. دامنه اين کوهها به ويژه «قاپلانتي»، چشماندازهاي بسيار زيبايي دارند و مناظر دلپذير ايجاد کردهاند.
عبور رودخانه اميرآباد از ميان روستا، علاوه بر جلوه زيبايي که به روستا ميبخشد، مزارع و باغات روستا را نيز مشروب ميکند. درختان سرسبز و بلند کنار رودخانه، فضاي روستا را سرشار از زيبايي و طراوت ميکنند و جذابيت ويژهاي نيز به آن ميبخشند.
در روستاي تشوير تعدادي اثر تاريخي و فرهنگي به جاي مانده است که در زمره ميراث تاريخي و فرهنگي اين روستا و استان زنجان به شمار ميآيند. در ميان آثار مزبور دو باب مسجد، يک گورستان تاريخي و يک آتشکده ساساني وجود دارد. آتشکده ساساني تشوير يکي از مهمترين آثار تاريخي استان زنجان محسوب ميشود. اين آتشکده در ميان گورستان تاريخي، با سنگ و ساروج و با طرح چارطاقي در ابعاد 4×4 متر مربع، با پوشش گنبدي شکلي ساخته شده است. ترکيب آن، يادآور سبک معماري آتشکدههاي دوران ساساني است.
اين آتشکده برخلاف آتشکدههاي عظيم دولتي و تشريفاتي به عنوان آتشکده محلي مورد استفاده قرار ميگرفته است که با گذشت زمان، پيرامون آن به گورستان تبديل شده است.
از مهمترين مراسم و آيينهاي ملي و مذهبي مردم تشوير ميتوان به مراسم ايام شب يلدا، چهارشنبه سوري، عيد نوروز، اعياد فطر و قربان و بزرگداشت و زادروز بزرگان دين، مراسم عيدهاي ملي و جشنهاي عروسي و همچنين ايام عزاداري ماه محرم و صفر اشاره کرد که کمابيش مانند ساير نقاط روستايي استان زنجان برگزار ميشود.
زمينههاي مساعد دامداري و فرآوري پشم، شرايط بافت قالي، جاجيم و گليم در روستاي تشوير را فراهم کرده است. دختران و زنان تشويري، در طول سال به توليد انواع صنايع دستي از جمله دستکش، شال گردن و کلاه پشمي نيز ميپردازند.
از انواع غذاهاي محلي روستاي تشوير علاوه بر غذاهاي شناخته شده رايج منطقه به آبگوشت، آش دوغ، کباب و نوعي نان محلي ميتوان اشاره کرد.
دسترسي: روستاي تشوير از طريق شهر زنجان با 80 کيلومتر و شهر منجيل با 53 کيلومتر و شهر آب بر با 18 کیلومتر با جادههاي آسفالت امکانپذير است.