سال پيش در يك برنامه 5/1 روزه اين مسير زيبا را تا شيلاندر و تهم یعنی زنجان به زنجان طي كرديم همان موقع بر آن شديم كه سال ديگر (امسال) اين برنامه را تا طارم ادامه دهيم با اشاره به اين نكته كه روستایيان اين مسير را صعبالعبور براي دوچرخه ميدانستند وليك كوهنوردان دوچرخهسوار چنين نظري نداشتند و اظهار ميكردند كه ميشود با دوچرخه این مسير را طي كرد. ما نيز امسال در تقويم دوچرخه كوهستان برنامه قلعه رودخان را از اين مسير گنجانديم.
امروز صبح روز دوشنبه 11/3/88 ساعت 6 و 30 دقیقه در يك هواي نسبتاً سرد توأم با باد شديد سوار بر دوچرخهها به سوي روستاي دواسب ركاب ميزنيم باد شديد بر سينههايمان ميكوبد و فشار مضاعفي بر ما وارد ميكند مسير زيبا و سرسبز است و گلهاي وحشي زيبا بر شكوه منطقه ميافزايد از دو اسب ميگذريم و روستایيان كمكم از خانه بيرون ميآيند سلام عليكي ردوبدل ميشود و ميگذريم روستا به علت ساخت و سازهاي چند سال اخير ديگر شكل سنتی روستايي ندارد و به شهر شبيه است باز باد سينه آزارمان ميدهد با فشاري مضاعف به سوي روستاي چرناب (چرنو) و زرنان ميرانيم هر دو روستا را پشت سر ميگذاريم كمكم سربالاييهاي تند شروع ميشود كمي جلوتر در كنار چشمه صبحانه را ميخوريم و به سوي گردنه حركت ميكنيم هوا خنك و دلچسب است.
ساعت 10 در كيلومتر 22 به گردنه ميرسيم مسير سمت چپ به سوي روستای گليجه و سمت راست مسير مالرويي است كه ما بايد وارد آن شويم و به سوي قله دوشاخ (قراول داغ) و خانچايي ركاب بزنيم تا كنار قله دوشاخ سوار بر دوچرخهها پيش ميرويم منطقه زيبا و سرسبز است بعد از قله به علت بارشهاي امسال مسير خراب شده و به ندرت ميتوان بر دوچرخهها سوار شد و مجبوریم آنها را در دست با خود بكشيم كمي جلوتر فرياد یکی از دوستان توجه ما را جلب ميكند بر كنارش ميرويم اتفاق ناگواري افتاده شانزمان دوچرخهاش كاملاً از كار افتاده است همه رأي بر برگشتن او ميدهيم. بسيار از اين بابت متأسف و ناراحت هستيم او را بدرقه ميكنيم.
و پيش ميرويم ساعت 12 و 45 دقیقه به سه راهي قلعه و ابراهيم آباد ميرسيم، كيلومتر 29 را نشان ميدهد سمت راست راه شوسه به سوي قهوهخانه اشرف و خان چايي و سمت چپ باز راه شوسهاي ما را به سوي ابراهيمآباد خواهد برد. سربالايي تندي در پيش است و طبيعت صحنههاي زيبا و دلانگيزي را پديد آورده است با تلمذ از آنها پيش ميرانيم سمت راست ما روستاي تازهكند ديده ميشود پيش ميرويم و به يك دوراهي ميرسيم، كيلومتر 38 را نشان ميدهد كه سمت راست به سوي تازهكند و راهدارخانه خانچايي منتهي ميشود و سمت چپ مسير ماست باز بعد از كمي ركاب زدن به يك دو راهي ميرسيم، كيلومتر 39 را نشان ميدهد سمت راست به سوي روستاي قولجا و سمت چپ به ابراهيمآباد ميرود باز جلوتر به يك دوراهي ميرسيم سمت چپ به روستاي گليجه و سمت راست مسير ماست، كيلومتر 42 را نشان ميدهد. ساعت 13 و 40 دقیقه است براي ناهار و كمي استراحت توقف ميكنيم غذا ماكاروني است كه براي برنامههاي سخت و پرفشار بسيار مناسب و سرشار از كالري است ساعت 14 و 20 دقیقه باز به حركت ادامه مي دهيم مسیر بده بستان است و بسيار زيبا و با شكوه جلوتر به يك دوراهي ديگر ميرسيم كه سمت راست به سوي روستای ترهچای و چپ به ابراهيم آباد ختم ميشود، ساعت 15 و 11 دقیقه در كيلومتر 46 و ارتفاع 2400 به گردنه مي رسيم .
مسير عاليست شقايقهاي وحشي در ميان بوتههاي گون و ديگر گلها صفا و جذابيتي خاص به محيط اطراف دادهاند، اكنون درست در خطالرأس ركاب ميزنيم در طرف مقابل و سمت چپ ما روستاي کلکش و شيلاندر مشاهده ميشود و راههاي متصل به آنها كه از مسير حسن خاكي منشعب شد همانند شریانهای حیاتی امتداد دارد حال بعد از مقداري ركاب زدن روستاي ابراهيمآباد در پاييندستها ديده ميشود. دامنههاي كنار مسير واقعاً زيباست بسيار مايل به چادرزدن و شب ماني در همين جا هستيم ولي چون از مسير فردا هيچ اطلاعي نداريم و كسي نيست كه سؤالي بكنيم به ناچار به سوي روستا حركت ميكنيم جلوتر در كنار مسير و سمت راست ما راه مالرويي در امتداد دامنهها از جاده منشعب شده است و به سوي شرق امتداد دارد. احتمال ميدهيم كه مسير فردايمان باشد. لیکن براي اطمينان خاطر شيب تندي را تا روستاي ابراهيم آباد طي ميكنيم کمی مانده به روستا به احترام روستایيان لباس دوچرخه را عوض و لباس معمولي به تن مي كنيم و ساعت 17 به ابراهيمآباد ميرسيم كيلومتر 58 را نشان ميدهد در كنار مدرسه دوچرخهها را به ديوار تكيه مي دهيم و از ريشسفيدان سراغ مسير طارم را ميگيريم درست همان راهي است كه در بالاي مسير احتمالش را مي داديم پسر بچهها با قيل و قال در اطراف چادر ما بازي ميكنند و هر كس به نوعي خودنمايي ميكند كمكم شب فرا ميرسد و آسمان تاريكتر و همه جا در آغوش شب فرو ميرود ما نيز خسته راه بعد از صرف شام و جبران مايعات و كالري از دست رفته در سكوتي دلانگيز با تنها صداي مرغ حق به كيسهها فرو ميرويم تا صبح فردا.
روز سهشنبه دومين روز بعد از خوردن صبحانه ساعت 8 از روستا خارج ميشويم و مسير آمده را بر ميگرديم و درست در بالاي روستا به سمت چپ مي پيچيم ارتفاع 1657 را نشان ميدهد وارد راه مالرو ميشويم بيار شيب تنداست و تنها يك نفر ميتواند عرض راه را طي كند چرا كه بسيار باريك و ريزشي است به هر حال گذر با دوچرخه مشكلي مضاعف است اما زيباييها و طراوت بيحد منطقه سختي راه را از خاطر ميزدايد. جلوتر شقايقها در ميان گونها از ما دلبري ميكند به علت ريزشي بودن مسير پيشنهاد بستن نيم كرامپون بر كفشها ميشود و اين عمل بسيار مؤثر واقع مي گردد متأسفانه من اين ابزار را همراه نياورده ام به يك دو راهي ميرسيم به سمت راست ميرويم دوچرخه ها با بارسنگین فشار زيادي بر ما تحميل ميكند ساعت 12 به چشمهاي ميرسيم ارتفاع 1520 را نشان ميدهد بعد از كمي استراحت و دم كردن علفچای و كاكوتي كه در مسير چيده ايم كمي از خستگي را رفع مي كنيم ساعت 12 و 45 دقیقه باز به حركت ادامه ميدهيم مسير واقعاً دشوار است و به علت ريزشي و لغزشي بودن حركت به كندي صورت ميگيرد تنها تمرينهاي قبل از برنامه است كه به دادمان ميرسد و از لحاظ انرژي و توان كم نميآوريم به هر حال بعد از اين همه فراز و فرود اينك مسير اجازه سواري بر دوچرخهها را بر ما ميدهد البته بر اين كار اجباري نيز هست؛ چراکه عرض كم مالرو (10 تا 30 سانتيمتر) اجازه حركت به دوچرخه و نفررا توأم نميدهد بايد حتماً سوار شد پايين مسير پرتگاهي است از استرس رفتن به پايين دره گاه پايمان را به دامنه تكيه ميدهيم و جلوتر ميرويم بعد از حدود 3 ربع ركابزدن، باغهاي روستاي کهیا ديده ميشود خاطرمان آسوده ميشود كه سختيهاي مسير امروز تمام شده است.
ساعت 15 به روستاي کهیا ميرسيم گلهای انار بسیار خیره کننده و شکوهمند است ارتفاع 550 و كيلومتر 78 را نشان ميدهد جلوتر رودخانهاي را رد ميكنيم و در كنار نهر آبي درخت توتي ما را میهمان ميوه خوشمزهاش ميكند من و یکی از دوستان دل سير از آن ميخوريم نفر ديگر در آب نهر تن خود را صفا مي هد. ساعت 17 به سوي شهر آب بر روان میشویم مسیر آسفالت است و هوا گرم. در کیلومتر 93و ساعت 17 و 40 دقیقه در سه راهی چورزق آب بر به سمت چپ و آب بر رکاب میگردانیم ساعت 18 و 30 دقیقه در كيلومتر 102 در آببر در كنار اداره تربيت بدني توقف كرده مي خواهيم از امكانات اين اداره براي شبماني استفاده كنيم به همت رئيس محترم تربيت بدني آببر موفق ميشويم در خود اداره جايي براي شب ماني دست و پا كنيم. بعد از گشتي در منطقه شام را آماده كرده و در تراس و در هواي خنك شب را به صبح ميرسانيم ...
روز چهارشنبه ساعت 7 و 30 دقیقه صبح خوابگاه را به مقصد جمالآباد ترك و به طرف شرق حركت مي كنيم كمي بالاتربه سمت چپ و به سوی جمال آبادو بالكور مي پيچيم باز شيب تند و سربالاييها بسیار نفسگير است در هرحال بايد ركاب بزنيم با فشار بسيار جلو مي رويم و ساعت 8 و 40 دقیقه در كيلومتر 115 به چشمه آبي درست در كنار جاده ميرسيم صبحانه را در همين جا مي خوريم مكاني مناسب براي چادر زدن است و اگر دیروز از این جا اطلاع داشتيم در همین جا شب مانی ميکردیم، بعد از صرف صبحانه باز پيش ميرويم سربالايي امان ما را بريده است صدای داد وقال چند نفر و نیسانی به ما نزدیک میشود بچههای تیم تری اتلن زنجان هستند دوست ما که دوچرخهاش خراب شده بود هم با اینهاست سلام و علیکی میکنیم و آنها به سوی دیزاب میروند در كيلومتر 123 به يك دوراهي ميرسيم سمت راست به سوي روستاي بالكور و دست چپ مسير ماست باز ركابزنان پيش ميتازيم از فشار سربالايي كل بدن خيس عرق است.
باز جلوتر به يك دوراهي ميرسيم سمت چپ به جمال آباد ميرسد ما سمت راست را ادامه خواهيم داد جلوتر ميرويم از شدت سربالايي كاسته ميشود در كيلومتر 130 و ساعت 13 و 15 دقیقه به چشمهاي ميرسيم پس از خوردن آب و پر كردن قمقمههای ركابزنان پيش ميرويم. در ساعت 14 و 15 دقیقه، كيلومتر 133 و ارتفاع 2256 به آخر مسير شوسه ميرسيم وارد راه مالرویي ميشويم و كمي جلوتر بساط ناهار را پهن كرده و پس از صرف آن به راه مي افتيم مسيري كه گاه سواريم و گاه دوچرخه بر دست به آخر مسير و گردنه مي رسيم وارد منطقه سرسبز و مخملین مي شويم که دیزو يا ديز آب نام دارد سمت چپ ما،مسیر دیگر ماسوله است دست راست بسوی قلعه رودخان می رود ساعت 16 و 15 دقیقه را نشان مي دهد به كنار چوپانان كه در كنار رمه به استراحت مشغولند ميرسيم گله اسبها در آنطرف تر زيبايي و آرامش خاصي به منطقه داده است مصمم هستيم در همين مكان اتراق و شب ماني كنيم به سوي خطالرأس مي كشيم و در چمن زيبا و يك چشم انداز عالي چادر مي زنيم آب در پايين دستها در چشمه جاري است ولي ما از آب برف استفاده مي كنيم و ديگر مشكل آوردن آب نخواهيم داشت. اينجا به كل منطقه اشراف كامل داريم گشتي براي عكاسي در منطقه مي زنيم در طرف شمال گردنه ایست كه خطالرأس روبهروي آن مستقيم به گشت رودخان مي رود جنگلها از زير مه غليظ سر بيرون ميآورد و زيبايي خاصي به آن ميبخشد كوهنوردان زيادي كه در مسير ديدهايم در اين جا اتراق و شب ماني كردهاند. كمكم شب فرا مي رسد و شام را صرف كرده در هواي خنك مدتي بيرون چادر مي نشينيم و آرام آرام به كيسه هافرو می رویم و هر كس در میان روياهاي خویش چشمش را به سياهي شب و به اميد روشنايي صبح و سپيده ای دیگر مي بندد.
پنجشنبه ساعت 7 و 30 دقیقه صبح از ديز آب به سوي تیکاف قصد حركت داريم مسير كاملاً پيداست از يال مالرویی به سمت شرق امتداد دارد اين مسير نيز بسيار باريك است و پايين دره اي عميق و زيبا نظر ها را جلب ميكند سبز و مخملين است در راه كوهنوردان زنجاني را مي بينيم جلوتر مي رويم به كنار جويباري مي رسيم آبي زلال در جريان است كمي تنقلات مي خوريم در دست راست و درست در روبهروي ما در دامنه ديگر دره مسيري مالرو نظرمان را جلب مي كند يكي از ما جلوتر مي رود تا مسير را بررسي كند به نظر راهي معقول و صحيح به نظر مي رسد و مي توان بر دوچرخه ها سوار شد جويبار را پشت سر میگذاریم از صخره اي دوچرخه را رد مي كنيم و بالا ميكشيم حدود 20 دقيقه ركاب مي زنيم، برخلاف نظر ما مسير درستي نيست و دقيقاً دور زده ایم به همان جاي اول رسيديم نتيجه مي گيريم مسير همان كنار جويبار را بايد بالا بكشیم دوچرخهها در دست تا گردنه بالاي دره پيش مي رويم به دشتي هموار كه محيطي بسیار آرام و دلنواز دارد ميرسيم اسبها در گله هاي چند تايي در چمنزارها به چرا مشغولند و گوسفندان در كنار چوپانان سر در سايه يكديگر كرده منظره با شكوهي پديد آورده اند اينجا تیکاف است و جلوتر در سمت راست ما قله واجر گاه ديده ميشود ساعت 13 به منطقه سرسبز ديگري به نام دایله سر ميرسيم ارتفاع 2172 متر است جلوتر سنگي كه از وسط نصف شده و شكافي را تشكيل داده است نماد منطقه است كه راه مته خاني از چپ آن ميگذرد در محيط سر سبز دايله سر اتراق ميكنيم .
آقاي افشاريان غذايي لذيذ برايمان مي پزد بعد از استراحتي طولاني و جبران كالري از دست رفته ساعت 16 از دايله سر به سوي مته خاني حركت مي كنيم باز در راه و کنار چشمهای كوهنوردان ديگري از زنجان را مي بينيم این گروه قصد دارند از مسیر سوته به قلعه بروند آبي مي خوريم به راه ميافتيم از دایله سر کاملاً و به راحتی رکاب زدهایم ساعت 17 به مته خاني مي رسيم كلاً كلبه در اينجا برپاست و پيرمردي 80 ساله با گاو و گوسفندان در یکی از اینها عمر مي گذراند ارتفاع 1609 متر و كيلومتر شمار 157 را نشان ميدهد.
قصد ادامه برنامه از قلعه رودخان به ماسوله و زنجان را داريم و من بيشتر تمايل دارم امروز تا قلعه رودخان برانيم ولي مسافت را دقيق نميدانم مدتي به مشورت و مصاحبت با پيرمرد مي گذرد ديگر براي رفتن دير شده است، تصميم به ماندن و شب ماني در همين جا داريم چادر برپا مي كنيم و شب را در محيط آرام اينجا به سر ميبريم.
جمعه ساعت 7 صبح از مته خاني خارج مي شويم و از كنار كلبه مشهدي ميرزاعلي 80 ساله مي گذريم و وارد مسير قلعه رودخان که کمی پایین تر از کلبه ها مشخص است مي شويم و ركابزنان اكنون به شيب جنگل و ميان درختان رسيده ايم ديگر سواري بردوچرخه ها ميسر نيست؛ چراکه شيب بسيار تند است با نيم كرامپون از ميان درختان و صداي خوش پرندگان در نسيم گهگاه جنگلي دوچرخه هاي سنگين بر دست و دوش پيش مي رويم بسيار در فشار هستيم شيب تند گاهي 60 تا 70 درجه است دوچرخه هاي سنگین را به زحمت در دست نگه میداریم و پایین میبریم.
گاه يكي به كمك ديگری مي آيد چراكه تنهايي قادر به حركت نيستيم در كل اين زيبايي بيش از حد و هواي خنك كمك روحيهمان است با لذت و عذابي توأمان دوچرخه ها را پايين ميآوريم صداهايي از پايين خبر از نزديكي به قلعه را ميدهد آري ديوار قلعه و باروهاي آن پيداست به سنگي كه از وسط شياري به عرض 40 سانتيمتر و عمق 5/1 متر دارد مي رسيم مانند يك چاله سرویس بدون دوچرخه وارد چاله مي شويم و دوچرخه را دو نفري ازبالا عبور مي دهيم جلوتر اكنون درست از كنار درب اصلي قلعه بيرون ميآييم اينجا قلعه رودخان و ارتفاع 640 متر از سطح درياست ساعت 9 و 20 دقيقه و كيلومتر 160 را نشان مي دهد البته خيلي جاهاي مسير چون دوچرخه بر دست و دوش حمل شده كيلومتر شمارکارنکرده است. از پلهها پايين ميرويم و بعد از حدود 20 در آبادي قلعه رودخان و منزل اجارهاي دوستان زنجاني هستيم. ديگر كسي مرا براي رفتن به ماسوله و بازگشت به زنجان با دوچرخه همراهي نميكند اتوبوس حاضر است و چند ساعت ديگر بچهها را به زنجان خواهد برد من نيز به خاطر خطرات و غير اصولي بودن تنها نميتوانم مسير را ادامه دهم مجبور مي شوم تن به برگشت دهم و همين جا برنامه را تمام كنم.
توضيح: بهترين روش براي اجراي اين برنامه شروع از زنجان و استفاده از آغ گئديك و جاده حسن خاكي و روستای زرنی یا مسير جاده جديد در دست احداث گمان شيرمشه مي باشد كه هم مسيري هستند كه اكثراً مي توان ركاب زد و در ضمن يك روز از مدت برنامه كم خواهد شد. اجراي برنامه از مسير ابراهيم آباد به هيچ وجه توصيه نميشود چون اين مسير بيشتر براي پياده روي است و براي ركابزدن مناسب نيست.
دوستان همراه آقایان منصور افشاريان و حميد ابتكار
كميته دوچرخه كوهستان هيئت كوهنوردي استان زنجان
Rekabzanan.blogfa.com
www.zanjanmount.ir